IntiCare
Góc Bình Yên

3 phút

Kỹ thuật tiếp đất 5-4-3-2-1: làm từng bước ngay tại đây

Nhìn, chạm, nghe, ngửi, nếm — từng chút một. Chạm vào mỗi vòng tròn khi bạn đã nhận ra một điều.

Bước 1/5: Nhìn quanh: 5 điều bạn thấy

Một màu sắc, một đồ vật, một vệt sáng — điều nhỏ cũng được.

Nếu bạn đang gặp nguy hiểm

Hãy gọi một số đang trực dưới đây, hoặc mở trang Trợ giúp khẩn cấp.

Mở trang Trợ giúp khẩn cấp

Đây là thực hành tự chăm sóc tinh thần, không thay thế hỗ trợ chuyên môn.

Kỹ thuật 5-4-3-2-1: làm thế nào và khi nào

Kỹ thuật 5-4-3-2-1 là gì

Đây là một bài tiếp đất dùng năm giác quan để kéo chú ý về lại nơi bạn đang ở. Khi đầu óc cuốn theo một vòng lo, việc lần lượt nhận ra những thứ cụ thể quanh mình cho sự chú ý một chỗ để đặt xuống. Trang hướng dẫn của Trung tâm Y khoa Đại học Rochester (Hoa Kỳ) giới thiệu nó cho lúc lo âu hay hoảng sợ, khi suy nghĩ cứ nhảy từ nỗi lo này sang nỗi lo khác.

Cách làm từng bước

Trước khi bắt đầu, thở chậm vài nhịp. Ở công cụ phía trên, chạm một vòng tròn mỗi khi bạn đã nhận ra một điều — không cần gõ gì cả.

  • 5 — nhìn quanh và nhận ra năm thứ bạn thấy: một màu sắc, một đồ vật, một vệt sáng.
  • 4 — bốn thứ bạn chạm được: mặt bàn dưới tay, vải áo trên da, bàn chân chạm sàn.
  • 3 — ba âm thanh bạn nghe: tiếng quạt, tiếng xe ngoài đường, hơi thở của chính bạn.
  • 2 — hai mùi bạn ngửi thấy; chưa thấy mùi gì thì thử tay áo hay một tách trà.
  • 1 — một vị bạn cảm nhận: vị còn lại trong miệng hay một ngụm nước.

Khi nào nên dùng

Lúc lo âu dâng lên, lúc đầu óc chạy vòng quanh một chuyện, hoặc sau một cuộc nói chuyện làm bạn chao đảo. Bài này làm được ở bất cứ đâu và không ai cần biết bạn đang làm. Trong Inti Care, người đồng hành cũng có thể giao bài tiếp đất 5-4-3-2-1 để bạn tập giữa các buổi gặp.

Khi nào nên tìm trợ giúp khác

Tiếp đất giúp hạ một cơn đang lên; nó không gỡ được nguyên nhân và không phải điều trị. Nếu cơn lo âu hay hoảng sợ lặp lại, kéo dài hoặc làm bạn né tránh những việc bình thường, hãy gặp bác sĩ hoặc người có chuyên môn về sức khoẻ tâm thần. Nếu bạn có ý nghĩ làm hại bản thân, hãy gọi ngay một số ở khối trợ giúp phía trên.

Câu hỏi thường gặp

Không ngửi hay nếm thấy gì thì sao?
Không sao. Thử tay áo, một tách trà hay không khí quanh bạn, hoặc bấm «Bỏ qua bước này» và đi tiếp.
Làm một lượt mất bao lâu?
Khoảng ba phút, tuỳ nhịp của bạn.
Kỹ thuật 5-4-3-2-1 có thay được việc điều trị lo âu không?
Không. Đây là cách tự chăm sóc để hạ một cơn lo đang lên. Lo âu kéo dài cần được người có chuyên môn đánh giá.

Nguồn tham khảo

  1. University of Rochester Medical Center, Behavioral Health Partners. 5-4-3-2-1 Coping Technique for Anxiety. 2018. (mở trong thẻ mới)
  2. Tổ chức Y tế Thế giới. Doing What Matters in Times of Stress: An Illustrated Guide. 2020. (mở trong thẻ mới)

Các nguồn trên được dẫn để bạn tự đối chiếu. Việc dẫn nguồn không có nghĩa các tổ chức hay tác giả đó bảo trợ hoặc xác nhận Inti Care.

Cập nhật: